Nieuws

Experimenteerde Mengele rustig verder?


Decennia lang was het een raadsel. Waarom werden in het kleine dorpje Cândido Godói in Brazilië zo veel blonde tweelingen geboren? De Argentijnse historicus Jorge Camarasa weet nu hoe dat kan: nazi-griezel Josef Mengele was er de dorpsarts. Als het verhaal waar is, experimeneerde hij na de oorlog rustig verder met tweelingen.

The boys from Brazil, aan die film uit 1978 doet het boek van Camarasa
denken. In die rolprent kweekt een gevluchte Mengele allemaal kleine Hitlertjes. Maar in tegenstelling tot de film kan dit verhaal best waar zijn. De tijdslijn klopt, de locatie klopt. De schrijver is een gerenommeerde geschiedkundige die zich specialiseert in nazi’s in Zuid Amerika. Hij deed uitgebreide interviews met de inwoners van Cândido Godói, waar begin jaren zestig ineens een mysterieuze vee- en vrouwenarts Rudolf Weiss opduikt. Camarasa beweert dat dit Mengele was.

Wat dit verhaal ook betekent, is dat Mengele behalve een engerd, een wetenschapper was die het geheim heeft ontdekt achter het opzettelijk kweken van tweelingen met bepaalde genetische karakteristieken. Niet alleen bij de vrouwen die hij in de jaren zestig behandelde, maar ook twee generaties daarna. Want de blonde, blauwogige tweelingen worden nog steeds geboren. Mengele was op een hele nare manier zijn tijd dus ver vooruit.

Zuid Amerika barstte in de jaren vijftig en zestig van de nazi’s. Vooral Argentinië was dol op Duitsers die na 1945 een nieuw thuisland zochten, ook al werden ze gezocht voor oorlogsmisdaden. De lokale dictator Juan Perón wilde een wereldmacht opbouwen, dus Duitsers van allerlei pluimage waren welkom zolang ze hem maar hielpen. Vliegtuigbouwers als Kurt Tank, ontwerper van de Focke Wulf vliegtuigen, Reimar Horten, ontwerper van de raketmotor van de V2 en zelfs nazi kerngeleerden als Ronald Richter liepen in Buenos Aires gewoon rond. Maar de beroemdste nazi’s die in Argentinië verbleven waren Adolf Eichmann en Josef Mengele.

In Argentinië namen de nazi’s nieuwe identiteiten aan, waarbij ze soms als dekmantel hadden dat ze joods waren en uit Duitsland waren gevlucht voor de nazi’s. Na de ontvoering van Eichmann door de Israëli’s begonnen de alte
Kameraden
uit te zwerven over Zuid Amerika. Klaus Barbie, de ‘slager van Lyon’ kwam in Bolivia terecht. Mengele ging naar Uruguay en Brazilië. Ook in die landen waren ze blij met de kennis van deze mensen, dus niemand stelde lastige vragen.