Nieuws

Wordt materiaal lichter als het ouder wordt?


Ik vroeg mij af of materialen door de tijd heen lichter worden doordat er geurmoleculen vanaf gaan. – Robert

Ja, materialen worden vaak lichter. Knip maar eens tien centimeter ijzerdraad af en weeg het. Leg het de komende winter buiten en weeg het komend voorjaar opnieuw. Je zult zien dat het door corrosie behoorlijk lichter is geworden. Per seconde gaat er wereldwijd zo’n 5 ton staal door corrosie “verloren”.

Zelfs materiaal dat heel goed wordt beschermd, verliest soms gewicht.

Een kopie van de standaard kilo. Foto: Deens Metrologisch Instituut.

Een goed voorbeeld is de standaard kilo, die in Frankrijk is gemaakt in 1889. Met deze metalen staaf moest eens en voor altijd worden vastgesteld hoeveel een kilo weegt. Afgelopen jaar is vastgesteld dat de Franse standaard kilo in de afgelopen eeuw lichter is geworden in vergelijking met even oude kopieën en nu eigenlijk geen kilo meer weegt.

Voor de duidelijkheid, het gewichtsverlies is ongeveer even groot als het gewicht van een zandkorrel. Het is waarschijnlijk veroorzaakt door het ontsnappen van gas.

Materialen kunnen dan ook allerlei componenten verliezen in de loop der tijd. Als ze water bevatten, zal dat verdampen. Gassen maken zich los en vervliegen (waarbij je ze soms kan ruiken), metalen corroderen of gaan andere reacties aan. Daardoor kunnen sommige materialen uiteindelijk zelfs helemaal verdwijnen.

Het omgekeerde gebeurt overigens ook. Bepaalde materialen worden na verloop van tijd zwaarder omdat ze vocht absorberen of elementen uit de atmosfeer aan zich binden. Een kopie van de standaardkilo die in Amerika wordt bewaard, is in de afgelopen eeuw juist zwaarder geworden, waarschijnlijk door luchtverontreiniging die aan het metaal is blijven kleven.

Ook een vraag? Stel hem via het contactformulier.

Follow Faqtman on Twitter