Nieuws

Gaat een draaikolk op het noordelijk halfrond een andere kant op dan op het zuidelijk halfrond?


Men zegt dat aan de andere kant van de evenaar (zuidelijk halfrond) draaikolken in het water de andere kant op draaien. Klopt dit en hoe komt dit? – Erik

Alleen als het hele grote draaikolken zijn. Waar je naar verwijst is het Corioliseffect, genoemd naar de Franse wiskundige Gustave-Gaspard Coriolis (1792-1843).

Omdat de aarde draait, geeft het een kleine ‘zwiep’ aan de atmosfeer die er omheen hangt. (Zie voor een goede uitleg de video aan het einde van dit stuk) Daardoor worden grote luchtmassa’s als een lagedrukgebied of een orkaan in draaiing gebracht. Op het noordelijk halfrond met de wijzers van de klok mee, op het zuidelijk halfrond tegen de klok in

Het Corioliseffect is uitermate zwak, mensen merken er niets van. Alleen zeer grote luchtmassa’s hebben genoeg oppervlakte om door de zwiep een zetje in een bepaalde richting te gaan. In een gootsteen, badkuip of douche kun je dit effect niet waarnemen.

Een paar jaar geleden heb ik in Oeganda rond de evenaar een experiment uitgevoerd met een afvoerputje waarbij dat bleek. Door handig te schenken kun je zowel noordelijk als zuidelijk van de evenaar water in alle richtingen weg laten stromen.

Ook wetenschappers hebben met grote tanks met water aangetoond dat je voor een merkbaar Corioliseffect minstens een flink lagedrukgebied nodig hebt.

Ook een vraag? Stel hem via het contactformulier.

Follow Faqtman on Twitter