Nieuws

Antarctica herbergt actieve vulkaan


Het bevroren continent van de zuidpool is alles behalve stil. Een vulkaan onder de ijskap van de westelijke ijskap is onrustig. Hij is de eerste actieve vulkaan die ontdekt is op Antarctica.

Eigenlijk kwam de vondst per toeval. Amerikaanse geologen stelden een netwerk van seismometers op in Marie Byrd Land (in West-Antarctica). Ze wilden meer te weten komen over de klimaatgeschiedenis van Antarctica, vooral hoe de aardmantel het gewicht van het ijs vele duizenden jaren wist te verduren. Maar in januari 2010 en maart 2011 registreerden de apparaten vreemde trillingen.

De verstoringen kwamen van grote diepten (25 tot 40 kilometer), dus het konden niet simpelweg verschuivingen van ijs zijn. De trillingen waren van een erg lage frequentie (2 tot 4 hertz), dus konden ze ook niet zijn veroorzaakt door aardbevingen. De enige mogelijkheid was stromend magma. En inderdaad: via topografische metingen ontdekten de onderzoekers een vulkanische haard diep onder in de ijskap. Ook zagen ze as dat gevangen was in de het ijs, afkomstig van een uitbarsting van ongeveer 8000 jaar geleden.

De geologen durven niet te zeggen of de vulkaan binnenkort gaat uitbarsten. Maar mocht het gebeuren, dan kan de hitte van het magma de onderkant van de ijskap doen smelten. Het gevolg is meer smeltwater in zee, wat tot een versnelling van de zeespiegelstijging leidt. Wat voor gevolgen dit voor de wereld gaat hebben, durven de onderzoekers niet te zeggen.

Het onderzoek is gepubliceerd in Nature Geoscience.

Foto: Mount Sidley, een inactieve bovengrondse vulkaan in West-Antarctica (Doug Wiens).