Nieuws

Zombie-kreeften spelen verstoppertje


De natuur is nou eenmaal geen ideale wereld, denk maar aan hoe roofdieren hun prooien grijpen. Maar wat sommige parasieten hun gastheren aandoen, lijkt rechtstreeks uit een jaren-50 horrorfilm te komen. Bepaalde parasitaire wormen die in huisjesslakken leven, bijvoorbeeld, maken van hun gastheren regelrechte ´zombies´. De wormen hebben als volgende gastheer vogels. Dus gaan de fel gekleurde wormen heel opvallend wriemelen in een van de voelsprieten van de slak. Dat valt vogels op, die de slak eerder opeten.

Iets soortgelijks doet ook de toxoplasmose-parasiet, die ook in de kattenbak is te vinden. Muizen die ermee geïnfecteerd zijn gaan opzettelijk roekeloos gedrag vertonen, waardoor -jawel- zij eerder in de klauwen van een kat belanden, de ´eindgastheer´.

Eet mij! (aan gammarus verwante garnalen)

Dat parasieten het gedrag van hun gastheer manipuleren zuiver in hun eigen belang, komt nog overtuigender wanneer parasieten hun gastheer alleen manipuleren wanneer zij daar iets mee opschieten, en anders niet. Nou, dat is het geval, volgens onderzoekers van de Franse universiteit van Bourgogne.

De gammarus-vlokreeft, te vinden in elke sloot, wordt geïnfecteerd door een parasitaire worm met als eindgastheer de forel. De vis moet dus de gammarus opeten, maar het kreeftje kan zijn gastheer pas infecteren wanneer hij voldoende gegroeid is. De onderzoekers, onder leiding van Thierry Rigaud, vroegen zich af of de parasiet alleen toeslaat wanneer het zinvol is. Precies dat gebeurt, bleek toen gammarus-kreeftjes met jonge en oudere stadia van de parasiet werden geïnfecteerd en in een aqarium met forellen losgelaten. De kreeftjes met de niet-infectieve stadia verstopten zich significant vaker onder stenen, en werden ook minder gegeten door forellen, dan soortgenoten zonder infectie. Gammarus-kreeften geïnfecteerd met het infectieve stadium van de parasiet deden precies het tegenovergestelde: zij gingen zich relatief minder verstoppen en werden significant vaker gegeten. Wat is de natuur toch mooi!

Bron: Evolution, september 2011; Beeld: Flickr.