Waren Neanderthalers de eerste Amerikanen?


mammoetbot

Werd Amerika meer dan 100.000 jaar eerder dan gedacht bereikt door mensachtigen? Sporen op oeroude mammoetbeenderen suggereren dat ze zijn bewerkt met een soort bijlen. Als dat zo is, dan waren de Neanderthalers ons wellicht voor bij het bereiken van Amerika. Dat zet de complete geschiedenis van dit continent op zijn kop. Bovendien: waar zijn ze gebleven?

Al in 1992 vonden wetenschappers onder andere het stuk bot op de foto. Dat is afkomstig van een Amerikaanse mastodont (Mammut americanum) en werd gevonden in San Diego, zuidelijk Californië. Uit een chemische analyse bleek dat het bot al 130.000 jaar oud is (met een foutmarge van 9700 jaar). Maar het meest opmerkelijk is de manier waarop het versplinterd is. Dat suggereert het gebruik van een werktuig.

Mensen kunnen dat niet hebben gedaan, die kwamen pas 15.000 jaar geleden naar Amerika. Er zit dus meer dan dan 100.000 jaar tussen het bewerkte bot en de eerste mensen. Hoe valt dat te verklaren? Al in 1992 gingen stemmen op dat er wellicht iets bijzonders aan de hand is, maar het heeft tot nu toe geduurd voor wetenschappers de vreemde sporen hebben onderzocht.

Onderzoekers van de United States Geological Survey hebben zich daarbij geconcentreerd op enkele grote stenen die bij de botten werden gevonden. De hypothese was dat die als een soort hamer en aambeeld hebben gefunctioneerd. Ze hebben met dezelfde stenen werktuigen botten van olifanten kapotgeslagen. Die vertoonden daarna dezelfde sporen als de mammoetbotten. Ze komen bovendien overeen met botten die door mensen uit de steentijd zijn bewerkt.

Er liepen dus mensachtigen rond in Amerika. Maar wie? De mensen van de USGS speculeren dat het Neanderthalers geweest kunnen zijn. Die bevonden zich toen ook in Siberië. Hebben ze tijdens een koudere periode gebruik gemaakt van een landbrug tussen Azië en Alaska? Of zijn ze misschien met een vlot gekomen? Dat is niet met zekerheid te zeggen.