Nieuws

Walvishaai is supervader


Walvishaaien doen ‘het’ zelden, maar als ze het doen dan heeft het langdurig effect. Na het paren bewaart de vrouwtjes walvishaai namelijk het overtollige zaad dat ze niet direct kan gebruiken. Vervolgens bevrucht ze zonodig zelf elk nieuw eitje dat ontstaat.

Jennifer Schmidt, als bioloog verbonden aan de University of Illinois, heeft in een zeldzaam onderzoek van walvishaaien ontdekt dat een walvishaai maar liefst 304 embryo’s bij zich droeg in verschillende stadia van ontwikkeling. Na een DNA-test bleken de embryo’s allemaal van dezelfde vader.

Een walvishaai in een aquarium. Foto: Zac Wolf.

Een walvishaai in een aquarium. Foto: Zac Wolf.

Walvishaaien zijn de grootste vissen (en dus geen zoogdieren zoals walvissen) ter wereld. Dankzij menselijk ingrijpen, staan ze op de nominatie uit te sterven. Wereldwijd zouden er nog maar duizend rondzwemmen. Walvishaaien behoren tot de goedaardige reuzen van de zee. Ze leven solitair en struinen de oceanen af op zoek naar plankton, krill, kleine visjes en pijlinktvissen. De paar duikers die onder water een walvishaai tegenkomen (vooral op het zuidelijke halfrond), zijn een onvergetelijke ervaring rijker. De dieren worden 8 tot 15 meter lang en hebben een mooie tekening op hun huid. Als ze uit de buurt van vissers weten te blijven en genoeg eten vinden, worden ze net zo oud als een mens.

Door hun bestaan als eenling en hun zeldzaamheid, is het niet makkelijk voor een walvishaai om een geschikte partner te vinden. Het duurt trouwens ook wel even voordat ze geslachtrijp zijn; pas tegen hun dertigste zijn ze er klaar voor. Maar nu blijkt dat als de vissen elkaar treffen, dat ze er ook meteen het meeste van maken. De bestudering van walvishaaien is echter lastig door hun zeldzaamheid. Een dier vangen voor onderzoek is niet toegestaan, zo nijpend is hun situatie. De broedse walvishaai in de studie van Schmidt bijvoorbeeld werd al in 1995 door vissers gevangen voor de kust van Taiwan. Alle gegevens werden indertijd zorgvuldig opgeslagen en nu onderworpen aan onder meer DNA-testen.