Nieuws

Vulkaan blaast zich op


Op satellietbeelden is goed te zien dat de vulkaan Longonot in Kenia zichzelf opblaast als een ballon. Wanneer gaat hij ontploffen?

Vroeger werden vulkanen alleen met het blote oog in de gaten gehouden. Maar de laatste jaren zijn er steeds meer satellieten die van grote hoogte proberen te voorspellen wanneer een vulkaan tot uitbarsting gaat komen.

Longonot in Kenia lijkt een uitstekende kandidaat. Op het eerste gezicht is alles in orde met deze vulkaan. Er komt geen rook uit de kegel, er worden weinig aardbevingen waargenomen. Maar vanuit de ruimte gezien, blijkt dat de reus in beweging is. Op radarbeelden van de Europese satellieten Envisat en ERS is goed te zien hoe de vulkaan de afgelopen jaren negen centimeter omhoog is gekomen.

Het radar-satellietbeeld van Longonot (op de voorgrond). De paarse ringen betekenen dat er grote spanning op de vulkaan staat. Beeld: ESA.

Het radar-satellietbeeld van Longonot (op de voorgrond). De paarse ringen betekenen dat er grote spanning op de vulkaan staat. Beeld: ESA.

De oorzaak is waarschijnlijk magma, dat zich in grote hoeveelheden onder de vulkaan verzamelt. Door de grote druk, zwelt de vulkaan op. Dat is potentieel erg gevaarlijk, de druk onder de Longonot neemt net zo lang toe tot de gloeiend hete magma ergens een zwakke plek vindt in de mantel van de vulkaan. Dan lopen de magmakamers met geweld leeg, net als een ballon die wordt doorgeprikt.

Alleen komt er bij de Longonot geen lucht naar buiten, maar gloeiend hete gesmolten aarde. Een dergelijke uitbarsting zou honderden dorpelingen rond de vulkaan het leven kunnen kosten.

Longonot gezien vanaf aarde. Met de vulkaan, die voor het laatst is uitgebarsten in 1860, lijkt niets aan de hand. Foto: Valerius Tygart.

Longonot gezien vanaf aarde. Met de vulkaan, die voor het laatst is uitgebarsten in 1860, lijkt niets aan de hand. Foto: Valerius Tygart.