Nieuws

Voetbal in Afrika: corruptie, hekserij en geweld


Tijdens het WK 2010 in Zuid-Afrika presteerden Afrikaanse landen ondermaats. Volgens cultureel antropoloog Arnold Pannenborg ligt dat aan de manier waarop bestuurders in Afrika het voetbal runnen. Rijke en machtige mannen, onder wie zakenlui en politici, gebruiken hun posities als official voor politieke en financiële doeleinden. Ze winnen wedstrijden door middel van omkoping, occulte krachten en geweld.

Pannenborg deed anderhalf jaar antropologisch veldwerk in Kameroen en Ghana. Hij interviewde betrokkenen en reisde met teams mee voor wedstrijden.

Michael Essien, succesvol Afrikaans voetballer in Europa. Foto: Amarhgil.

In Afrika is voetbal enorm populair. Voor individuen en etnische groepen biedt de sport mogelijkheden om hun status, prestige en populariteit te vergroten. Succes op het voetbalveld betekent vaak ook succes in de politieke arena. Menig club- en bondsvoorzitter vervolgt zijn carrière als politicus, soms zelfs president. Ook de commercie biedt kansen; machtige mannen – de ‘Big Men’ – gebruiken hun invloed om spelers te verhandelen.

De Big Men beschouwen clubs en bonden als persoonlijk eigendom en besturen op autocratische wijze. Door het amateuristische, corrupte bestuur ontbreekt het clubs aan faciliteiten. De onderbetaalde spelers vertrekken als ze kunnen naar het buitenland. Slecht management zorgt ervoor dat clubs en competities wegkwijnen. Door de vele omkopingspraktijken en geweld laten de fans het massaal afweten en sponsoren haken af. In Afrika geven fans de voorkeur aan Europees voetbal, waar de Afrikaanse voetbalhelden spelen.

Transparantie heeft weinig betekenis. Corrupte officials kunnen doen en laten wat ze willen en als overheden onderzoeken instellen, aarzelt FIFA niet het land te schorsen. De wereldvoetbalbond houdt niet van politieke inmenging. Pannenborg concludeert dat het voetbal in Afrika zich alleen ontwikkelt als bestuurders niet hun eigen belangen, maar dat van de sport voorop stellen.

Follow Faqtman on Twitter