Trend in biologie: ontuitsterven


quagga

Dankzij de mens zijn de afgelopen eeuwen talloze diersoorten uitgestorven. De dodo is een triest voorbeeld waarbij ons land een grote rol speelde. Maar we gaan die fouten rechtzetten, wetenschappers denken dat ze de middelen hebben om uitgestorven dieren weer terug te halen en Nederland speelt daarbij een belangrijke rol. Wellicht gaan we zelfs de dodo terugzien.

Zo zijn Nederlandse onderzoekers bezig zowel de Kaspische tijger als het oeros weer tot leven te wekken. Beide dieren zijn ideale kandidaten voor het terughalen. Er is genetisch materiaal van beschikbaar en er zijn levende diersoorten die nauw verwant zijn aan deze dieren. Door het erfelijk materiaal te mengen met die verwanten, is het mogelijk om binnen enkele generaties dieren te kweken die er net zo uitzien als de uitgestorven soort.

Van de wolharige mammoet is recent genetisch materiaal gevonden dat slechts 4000 jaar oud is. Door dat te kruisen met olifanten, willen Russische en Koreaanse geleerden proberen om het langharige steppedier weer te laten terugkomen. De grote vraag is alleen waar het moet leven. Deze dieren zijn zo groot, dat er een enorm gebied nodig is om een kleine kudde te kunnen voeden. Dit dier is niet voor niets uitgestorven, betogen andere wetenschappers.

Een van de meest langdurige projecten om een dier uit de dood te laten opstaan, betreft de quagga (foto). Dit familielid van de zebra leefde ooit op de prairies van Afrika, tot het door jacht uitstierf. Het laatste wilde exemplaar stierf in 1870, dertien jaar later blies de enig overgebleven quagga in gevangenschap zijn laatste adem uit. Dat gebeurde in de dierentuin Artis, van Amsterdam. Sinds 1989 proberen wetenschappers manieren te vinden om ook dit dier te laten terugkomen, door zebra’s met weinig strepen te kweken.

De laatste jaren zijn genetische technieken sterk verbeterd. Het moment lijkt aangebroken om het grote uitsterven daadwerkelijk om te keren. Met het oeros zijn al goede resultaten geboekt. Door de vondst van merg van de dodo – met daarin dna – moet het zelfs mogelijk zijn dit dier weer op de aarde te zetten.