Nieuws

Stelend knaagdier redt palmboom


Een ordinaire dief is het, de Zuid-Amerikaanse agoeti. Komt het knaagdier langs de zorgvuldig begraven verzameling aan zaadjes van een soortgenoot, dan graaft hij ze op en gaat ervandoor om ze ergens anders opnieuw te begraven. Maar hoe egoïstisch ook, hij redt daarmee wel de zwarte palmboom van uitsterven, zo wijst een studie uit.

Een agoeti met de vruchten van de zwarte palmboom. (Foto: Christian Ziegler)

De zwarte palmboom in Panama zou er eigenlijk niet meer moeten zijn. De zaaddragende vruchten van de tropische plant hangen zo hoog dat alleen een dier ter grootte van een olifant erbij zou kunnen. Zo’n olifantachtige leefde dan ook tot enkele duizenden jaren geleden in hetzelfde gebied. Toen ze door jachtpartijen uitstierven, zou ook de palmboom moet zijn uitgestorven. Toch bloeit hij er nog altijd goed.

Wetenschappers speculeerden al langer dat de agoeti, een knaagdier zo groot als een kat, daar een rol in speelt. Wanneer de overrijpe vruchten van de planten op de grond vallen, verzamelen de agoeti’s zo veel zaden als ze kunnen en begraven die als back up voor later. Vergeten ze een zaadje, dan groeit die uit tot een nieuwe palmboom. Maar biologen wisten niet of de agoeti hiermee ook de zaadjes voldoende verspreiden.

Bij een nieuw onderzoek zijn daarom 589 zaadjes gelabeld, zodat ze kunnen worden gevolgd op hun reis. De trackers gaven een signaal elke keer dat een zaadje begraven of weer opgegraven werd. Daaruit bleek dat meeste zaadjes elke week wel een keer van locatie veranderde. Een zaadje werd door een egoeti zelfs 36 keer verplaatst over een afstand van afstand van 280 meter. De knaagdierdief kan daarmee met recht de redder van de zwarte palmboom worden genoemd.

De studie biedt hoop voor andere planten die afhankelijk zijn van grote dieren voor de verspreiding van hun zaden. Mochten die dieren onverwachts uitsterven, al dan niet door de mens, dan kunnen er altijd andere dieren to the rescue komen.

Follow Faqtman on Twitter