Wat dachten ze? Russen verspreiden mal nepnieuws


clinton wins

Het Amerikaanse Congres heeft drieduizend advertenties vrijgegeven die door de Russen zijn gebruikt op Facebook met de bedoeling om de Amerikaanse verkiezingen te beïnvloeden met nepnieuws. Of ze dat daadwerkelijk hebben gedaan is onwaarschijnlijk. Ze bevatten veel taalfouten en gaan over zaken die niet tot controverses leiden. Bovendien werd er weinig op geklikt door Amerikanen. In sommige gevallen maar een paar keer.

Wat de Russen precies wilden met de advertenties blijft onduidelijk. Zo plaatsten ze zowel pro- als contra-advertenties voor Bernie Sanders, de man die het tegen Hillary Clinton opnam tijdens de voorverkiezingen voor de Democratische partij. Hij werd neergezet als vriend van de werkende man én als vriend van Arabische olieprinsen en fanatieke moslims. Het Congres denkt dat ze verhitte discussies wilden laten losbranden en het land zo verdelen. In dat geval zeggen de advertenties meer over de Russen dan de Amerikanen. Verhitte discussies horen bij democratie.

Bernie for president

Opmerkelijk is dat de Russen ook advertenties plaatsen namens een niet-bestaande organisatie voor homorechten. Dat terwijl ‘homoseksuele propaganda’ in Rusland zelf verboden is. Daarnaast was er een advertentie die zich richtte tot landschapsschilders. Het toonde een stadsgezicht en bevatte de tekst ‘Such a beatiful view!’, inclusief een fout gespeld woord. Wellicht was het een gecodeerde boodschap, want het lijkt onwaarschijnlijk dat de Amerikaanse kiezer zich iets heeft aangetrokken van het plaatje.

secured borders

Wie op de advertenties klikte, kwam op Facebookpagina’s waarop nepnieuws en slechte memes stond. Maar ook daar lijkt het onduidelijk wat de bedoeling van de Russen was. Een doel lijkt wel duidelijk, veel ‘nieuws’ ging over het racisme binnen de Amerikaanse politie. De Russen wilden dat vuurtje waarschijnlijk flink aanwakkeren.

De advertenties werden geplaatst en betaald door de Internet Research Agency in Sint Petersburg. Dat bedrijf wordt in verband gebracht met de Russische geheime dienst. In totaal hebben de trollen van dat bedrijf 2,3 miljoen dollar per jaar uitgegeven aan advertenties op Facebook.