Rook verandert kindergenen


zwangerschap

Als een zwangere vrouw rookt, verandert dit belangrijke regulatoren in het genoom van haar nog ongeboren kind. Meer dan 400 van dergelijke zogenaamde enhancers in het DNA worden daardoor permanent gemodificeerd, zoals Duitse onderzoekers hebben ontdekt. Dit zou kunnen verklaren waarom deze kinderen later meer vatbaar zijn voor diabetes, kanker en longziekten.

Kankerspecialisten van het Deutsches Krebsforschungszentrum (DKFZ) volgden 622 jonge moeders en hun kinderen. Daaronder waren rokende en niet-rokende moeders. Daarbij hebben ze vooral gelet op het genetisch erfgoed van de kinderen, zag dat er anders uit bij moeders die tijdens de zwangerschap een peuk opstaken?

De resultaten toonden aan dat rokende moeders niet alleen hun eigen DNA veranderen, maar ook die van hun kinderen. De onderzoekers waren in staat om epigenetische veranderingen in zowel de rokende moeders als het navelstrengbloed van pasgeborenen aan te tonen. Deze veranderingen zijn waarschijnlijk van invloed op de genregulatie van het ongeboren kind.

Deze modificaties van het erfelijk materiaal verdwijnen niet na de geboorte. Ze zijn verscheidene jaren later nog waarneembaar in het DNA van het kind, merkten de onderzoekers. Er is dus sprake van een blijvend effect; mensen wiens moeder rookte hebben een andere genetische opbouw. Ze hebben vooral andere enhancers, dat is DNA dat bepaalde genetische schakelaars in het lichaam aan en uit kan zetten.

Dergelijke enhancers zijn nodig om het lichaam goed te laten werken. Ze sturen onder andere het immuunsysteem aan. Zonder deze stukken genetische code functioneert het menselijk lichaam minder goed. Volgens de Duitse onderzoekers troffen ze veranderingen aan bij enhancers die mogelijk tot zwaarlijvigheid, kanker en diabetes kunnen leiden. Meer onderzoek is nog om die veranderingen beter te kunnen snappen.

Het onderzoek is gepubliceerd in Molecular Systems Biology.