Nieuws

Gans anders in groep


Bij veel dieren zijn erfelijke bepaalde ´brutale´ en ´voorzichtige´ exemplaren te vinden. Maar ganzen voegen zich ook naar de groep.

In talloze onderzoeken is gebleken dat dieren vaak zijn in te delen in duidelijk herkenbare ´persoonlijkheden´. Zo blijken bij muizen steeds dieren te herkennen die agressief zijn en snel andere muizen aanvallen, maar tegelijk nogal star zijn in hun gedrag – ze kunnen bijvoorbeeld lastig kunstjes aanleren. Hun tegenpolen zijn vredelievender, kijken eerst de kat uit de boom voordat ze aanvallen, en kunnen veel beter nieuwe trucjes aanleren. De persoonlijkheidstypes zijn erfelijk.

Meedoen met de groep, of niet?

Onderzoekers van de Wageningen Universiteit onder leiding van Herbert Prins bestuderen al langer groepsprocessen bij dieren. Ganzen, uitgesproken groepsdieren die soms met duizenden tegelijk weilanden afstruinen, hebben ook duidelijke persoonlijkheden, ontdekten zij. ´Brutale´ exemplaren liepen direct op onbekende objecten in hun kooi af, terwijl ´verlegen´ ganzen daarvoor terugdeinsden.

De onderzoekers leerden ganzen met een gemiddelde brutaalheids-score door een doolhof lopen. In experimenten lieten zij vervolgens ganzen die onbekend waren met het doolhof en waarvan de brutaalheid was bepaald, los aan het begin van de doolhof. Ofwel samen met een enkele getrainde ´leraar´, ofwel een groepje van drie getrainde ganzen. Brutale ganzen liepen in aanwezigheid van een enkele getrainde soortgenoot veel vaker als eerste het doolhof in, of dat nou in de goede of de verkeerde richting was. Verlegen exemplaren lieten zich vooral leiden. Maar dit beeld veranderde bij grotere groepen ´kenners´ van het doolhof: de brutale ganzen werden nu even volgzaam als de verlegen exemplaren.

De onderzoekers concluderen dat bij ganzen de brutale exemplaren natuurlijke leiders zijn, maar die neiging verdwijnt in groepen. Jammer dat zij in het midden waarom dat zo is – zijn ganzen in een groep nou laf of juist democratisch?

Bron: Proceedings of the Royal Society