Krampus: de niet-racistische Zwarte Piet van Oostenrijk


Krampus

Even voorstellen, de meneer hierboven heet Krampus en het is de Oostenrijkse variant op Zwarte Piet. Maar beslist niet racistisch, of het moet zijn dat demonen of geiten zich erin herkennen en beledigd zijn. Want dat is Krampus, half duivel, half evenhoevig zoogdier. Hij komt als begeleider van Sint Nicolaas mee naar huizen met kinderen, maar je kunt hem in december ook in het wild aantreffen langs de weg.

Het liefst met stalen kettingen om stoute kinderen mee af te rossen.

krampus

Veel culturen hebben een eng figuur die midden in de winter de straten onveilig maakt. Japan kent de Namahaga, in riet gehulde demonen met houten messen. Sommige Germaanse volkeren kennen Knecht Ruprecht, een soort sinistere monnik die cadeautjes uitdeelt en Sint Nicolaas begeleidt.

Deze figuren hebben vaak een pre-christelijke oorsprong en ze hebben zowel een goede kant (geschenken geven) als een slechte (lijfstraffen uitdelen). Ook Zwarte Piet deed dat vroeger, met zijn roe. Alleen is dat deel van de traditie in de loop der tijden aangepast. Ze staan voor de winter, de tijd van purificatie dood en hernieuwing.