Kinderen: Zwarte Piet is niet zwart


Zwarte Piet

Jonge kinderen associëren Zwarte Piet meer met clowns dan met zwarte mensen. Oudere kinderen leggen wel het verband tussen Zwarte Piet en een zwarte persoon. Het beeld dat ze van Zwarte Piet hebben is positief. Dat blijkt uit onderzoek van Judi Mesman, hoogleraar Diversiteit in opvoeding en ontwikkeling.

Eén van de argumenten in het Pietendebat is dat Zwarte Piet een negatief stereotype verbeeldt van een zwarte. Iemand die een beetje dommig is en de knecht van een witte man. Zo zouden kinderen die stereotiepe kenmerken ook kunnen associëren met zwarte mensen. Mesman is de eerste wetenschapper die onderzocht of kinderen daadwerkelijk die associatie hebben.

De steekproef bestond uit 201 kinderen van 5 tot en met 7 jaar. Zij kregen vragen over welke kenmerken bij Zwarte Piet horen. Slechts 11 procent van de kinderen deelde Zwarte Piet in bij de categorie zwarte persoon en de clown bij de witte persoon. Oudere kinderen deelden wel vaker in op basis van huidskleur. Van de 5-jarigen rangschikte 3 procent op huidskleur, van de 6-jarigen deed 11 procent dat, en van de 7-jarigen al 20 procent.

Deze manier van indelen kwam ook vaker voor bij kinderen uit witte gezinnen die in een etnisch-gemengde buurt wonen. Het lijkt erop dat ervaring met etnische diversiteit kinderen meer bewust maakt van huidskleur en dat ze figuren daarom eerder naar huidskleur indelen.

De ondervraagde kinderen zien Zwarte Piet duidelijk als hulpje, maar ze hebben doorgaans wel een heel positief beeld van hem. Kinderen associëren Zwarte Piet veel minder met de woorden lui (19 procent) en dom (35 procent). Als kinderen deze negatieve typeringen aan Piet toekenden, deden ze dat bijna nooit ook bij de zwarte persoon, maar wel bij de clown.