Nieuws

Immuunsysteem kent seizoenen


Sommige ziekten duiken vaker op in de winter dan in de zomer. Onderzoekers uit Cambridge hebben nu een mogelijke verklaring ontdekt. Volgens hun studie varieert de activiteit van sommige genen met de seizoenen. En dat heeft vooral invloed op het immuunsysteem.

Medische onderzoekers weten al langer dat cardiovasculaire aandoeningen en ziekten zoals diabetes en multiple sclerose met de seizoenen veranderen. Hetzelfde geldt voor bepaalde geestesziekten. Een studie door onderzoekers van de universiteit van Cambridge suggereert dat al deze variaties komen van het immuunsysteem.

Wat een team onder leiding van geneticus John Todd ontdekte, is dat meer dan 5.000 genen in het menselijk lichaam hun activiteit constant veranderen. Sommige genen zijn actief in de zomer, andere in de winter. Dit heeft volgens de onderzoekers invloed op de cellen die verantwoordelijk zijn voor het immuunsysteem, alsmede de samenstelling van ons bloed en vetweefsel.

Dat deze genen echt gevoelig zijn voor de seizoenen, toonden de Britten aan door zowel mensen uit het noordelijke als het zuidelijke halfrond te onderzoeken. Mensen uit Gambia, zuidelijk van de evenaar, toonden exact het tegenovergestelde patroon als Britse proefpersonen.

Van bijzonder belang voor de onderzoekers was het ARNTL-gen. Dat onderdrukt ontstekingen. Dit gen was actiever dan in de winter in de zomer. Met deze kennis kan men een aantal ziekten betere behandelen, zeggen de onderzoekers. Hetzelfde geldt van vaccinatieprogramma’s: die zijn in de winter effectiefer, omdat het immuunsysteem in het koude seizoen is al ‘voorbereid’ en dus beter in staat om antistoffen aan te maken.

Het is nog onduidelijk hoe het samenspel van het seizoen en het immuunsysteem precies werkt, schrijven de onderzoekers in Nature Communications. Daglicht en omgevingstemperatuur kunnen doorslaggevende factoren zijn.