Nieuws

Hoe de ijsbeer bruin werd


Dat de bruine beer sterke familiebanden heeft met de ijsbeer was wel duidelijk: de twee soorten kunnen met succes paren. Maar wie was nu de voorouder van wie? Een DNA-analyse van de bruine beren op de ABC-eilanden van Alaska licht een tipje van de sluier op: het waren de ijsberen die bruin werden.

Van de bruine beren op de ABC-eilanden was al bekend dat ze DNA in hun mitochondriën (de energiefabriekjes van de cel) hadden dat ze dichter bij ijsberen plaatst dan bij andere bruine beren. Onderzoekers onder leiding van Beth Shapiro van de University of California in Santa Cruz besloten de populatie bruine beren aan nog een genetische onderzoek te onderwerpen. Ze keken daarbij specifiek naar het X-chromosoom.

Van dit chromosoom bleek 6,5 procent afkomstig van de ijsbeer, terwijl dit voor de bruine beren van het vasteland van Alaska maar 1 procent bedroeg. Volgens Shapiro en collega’s kan dit resultaat maar een ding betekenen: de bruine beren van de ABC-eilanden stammen af van ijsberen.

Die ijsberen moeten na de laatste ijstijd (zo’n 10.000 jaar geleden) door terugtrekkend ijs zijn gestrand op de eilanden. Avontuurlijke mannelijke bruine beren van het vasteland zwommen vervolgens naar de eilandengroep en vonden daar gewillige ijsbeervrouwtjes. Daaruit ontstonden hybriden, die vandaag de dag helemaal bruin zijn geworden.

Volgens de onderzoekers kan de huidige opwarming hetzelfde effect hebben. Het begin daarvan is al te zien bij de berenpopulatie rondom het Canadese Hudson Bay en de Russische kusten.

Het onderzoek is gepubliceerd in PLOS Genetics

Foto: Michael Dobson