Hilarisch: zo werkt humor volgens wetenschappers


zo werkt humor

Wat is grappig? Generaties komieken hebben zich daarover het hoofd gebroken. Maar de wetenschap doet nu ook een duit in het zakje. De aanleiding is heel serieus: hoe kun je een computer leren satire te onderscheiden van nepnieuws? Na onderzoek van enkele satirische sites weten taalkundigen van de École Polytechnique Fédérale de Lausanne in Zwitserland het zeker: zo werkt humor.

Je neemt een onschuldige kop die je mogelijk boven een krantenbericht zou kunnen aantreffen. Iets als Politiek wil werkende vrouw belasten. Vervolgens verander je een klein dingetje, zodat er staat Politiek wil werkende vrouw betasten. Wetenschappers (en komieken) weten al langer dat de onverwachte wending, het konijn uit de hoge hoed op de lachspieren werkt. Een valse analogie, heet dat in academische termen. Je verwacht het één en krijgt het ander.

Het lijkt simpel, maar computers moeten dit soort mechanismes nog leren. Alleen dan zijn ze in staat om een vals bericht op Facebook te onderscheiden van een geinig stukje op De Speld. Dat is nog erg moeilijk, zelfs de beste kunstmatige intelligentie heeft moeite om subtiele hints op te pikken die voor mensen overduidelijk zijn. Programma’s die bijvoorbeeld porno moeten verwijderen van sociale netwerken kunnen vaak een blote buik maar moeilijk onderscheiden van een blote fluit.

Humor is nog zo’n ingewikkelde opgave. Juist omdat je er ‘gezond verstand’ voor nodig hebt, het typisch menselijke vermogen om een inschatting te maken in een grijs gebied. De onderzoekers uit Laussane willen er toch een begin mee maken. Ze vergeleken 2800 grappige en satirische berichten met serieuze journalistiek. Ze presenteerden hun bevindingen op een conferentie over kunstmatige intelligentie en beloofden daar met een werkend prototype programma te komen dat satire begrijpt.