Nieuws

Goed ruiken kun je leren


Beter ruiken kun je trainen (foto: Jordan Conway/cc by-sa 3.0).

Lastige geurtjes onderscheiden kun je leren door training. Maar ook het verlies ervan kun je – onbewust – trainen.

Dat alles blijkt uit experimenten met dorstige ratten. Onderzoekers van de New York University Langone Medical Center lieten de ratten in een hok drie geuren (een mix van tien ingrediënten als fruit en schoonmaakmiddel) opsnuiven. Herkenden ze een bepaald geurtje? Dan werden ze beloond door een slokje water. Die kregen ze, afhankelijk van de geur, links of juist rechts in hun hok. Daardoor konden de ratten worden getraind om een bepaald geurtje te leren herkennen.

De ratten konden twee van de drie geuren direct van elkaar onderscheiden, maar het derde (waarbij één van de tien ingrediënten werd weggelaten) onderscheiden van de rest, bleek lastiger. Uit elektrische stimulatie van de reukschors in de rattenbreins bleek dat die geur ook hetzelfde patroon aan activiteit produceerde dan de andere geurtjes, terwijl deze juist verschillend zouden moeten zijn.

Een tweede groep ratten werd getraind om de lastige geuren wél te onderscheiden, door ze extra te belonen met water zodra ze de juiste kant van het hok kozen. En inderdaad: in de hersenenscans werden verschillende patronen zichtbaar bij het ruiken van de geuren.

Het omgekeerde werkte ook. Ratten die werden afgeleerd twee lastige geuren te onderscheiden, verloren volgens de hersenscans na de training ook echt het vermogen dit te kunnen.

Je kunt je reukvermogen dus weliswaar verbeteren door training, maar het verliezen bij te weinig gebruik kan ook. Wat dat betreft geldt dus echt: use it or lose it.

Het onderzoek werd gepubliceerd in Nature Neuroscience.

Follow Faqtman on Twitter