Nieuws

Duitsers betrokken bij Armeense genocide?


Er is een foto uit 1915 opgedoken waarop Duitsers staan afgebeeld midden in de Armeense genocide. Zijn ze schuldig?

Het Armeense Genocide Museum in de hoofdstad Yerevan heeft een foto gepubliceerd uit 1915 waarop zes personen te zien zijn. Eentje in traditioneel Koerdische dracht, drie Turkse officieren en twee mannen in het uniform van de Reichsheer, het leger van Duitsland in de Eerste Wereldoorlog. Maar het meest bijzonder is wat je in de voorgrond ziet: een rij menselijke schedels.

Volgens het museum is de foto genomen in een Armeens dorp en vormt de aanwezigheid van twee Duitsers een aanwijzing dat ze wellicht waren betrokken bij de moord op de inwoners van het dorp.

In de Eerste Wereldoorlog koos Turkije de kant van de Duitsers en het Habsburgse Rijk. Dat betekende dat de Turken in oorlog raakten met Rusland. Er woonden in die tijd grote groepen Armeniërs in Turkije. De Turken dachten dat ze samenspanden met de Russen. Daarop begonnen Turkse milities een moordpartij op grote schaal. Voorzichtige schattingen spreken van honderdduizenden doden; anderen denken dat er miljoenen Armeniërs systematisch zijn omgebracht. De Turken ontkennen deze ‘eerste holocaust’ tot de dag van vandaag.

Waren ook Duitsers betrokken bij de moord? Helemaal uitsluiten kunnen we dat niet; Turken en Duitsers waren geallieerden. Maar één foto bewijst dat niet. Bovendien waren het vooral Duitsers die zich uitspraken tegen de moordpartijen. Duitse diplomaten vroegen de Turkse regering op te houden met de deportatie van Armeniërs. De Duitse legerarts Armin Wegner legde met een camera veel moordpartijen vast, zodat er bewijs was. Dat deed hij met gevaar voor eigen leven.

Wegner keerde terug naar Duitsland en publiceerde de foto’s. Hij werd mensenrechtenactivist en probeerde Hitler in 1933 te overtuigen van de zinloosheid van jodenvervolging. Het mocht niet helpen. Binnen tien jaar kwam er een nieuwe holocaust. Wegner was toen al gevlucht naar Italië.

Follow Faqtman on Twitter