Accent grote factor bij discriminatie


Callcenter03

Naam en uiterlijk lijken de belangrijkste oorzaak voor discriminatie, maar taalonderzoek laat zien dat een accent minstens een even belangrijke factor is.

In het televisieprogramma De Kennis van Nu vertelde Stefan Grondelaers, taalwetenschapper aan de Radboud Universiteit in Nijmegen, over zijn onderzoek waaruit blijkt dat een accent “een ongelofelijk belangrijke variabele is die we lange tijd over het hoofd gezien hebben.”

Grondelaers legde spraakopnamen van verschillende sprekers ter beoordeling voor aan 212 proefpersonen. Sprekers van het Marokkaans-Nederlandse accent werden erg negatief beoordeeld. Ongezien beoordeelden de proefpersonen de spreker met een Marokkaans accent als dom, agressief en onbetrouwbaar.

Om de uitkomsten van dat onderzoek zelf te testen, liet het televisieprogramma presentator Diederik Jekel en de Marokkaans-Nederlandse acteur Omar Ahaddaf telefonisch onder een andere naam afspraken maken voor een proefrit, de bezichtiging van een huis, en het openbreken van een fietsslot. Jekel kon rekenen op een zeer coulante behandeling, terwijl Ahaddaf keer op keer op problemen stuitte.

Dat mensen allerlei sterke vooroordelen koppelen aan accenten is al langer bekend. Zo blijkt uit onderzoek bijvoorbeeld dat sprekers met een Randstedelijk accent gemiddeld tien centimeter groter worden ingeschat dan andere Nederlanders, en sprekers van zuidelijke accenten weliswaar gezellig worden gevonden, maar daarbij ook minder intelligent en ambitieus.

Grondelaers’ onderzoek laat zien dat traditionele Nederlandse accenten op steeds meer acceptatie kunnen rekenen, maar dat het Marokkaans Nederlands de uitzondering op die regel is. Bovendien roept het Marokkaans Nederlandse accent veel meer en sterkere negatieve vooroordelen op dan welk onderzocht Nederlands accent dan ook. Het Meldpunt Discriminatie heeft de laatste jaren verschillende klachten behandeld van sollicitanten met een accent die werden afgewezen voor een baan bij een callcenter.