Nieuws

Daarom steunen we foute regimes


Psychologen verklaren waarom we bij foute bedrijven werken, verkeerde regimes steunen en in een slecht huwelijk blijven hangen.

Volgens Amerikaanse psychologen zoeken mensen onder bepaalde omstandigheden hun toevlucht tot een verschijnsel dat ze ‘systeemrechtvaardiging’ noemen. Met andere woorden: rechtbreien wat krom is. De wetenschappers onderscheiden vier situaties waarin mensen kiezen voor systeemrechtvaardiging.

Bedreiging van het systeem
Als we ons bedreigd voelen, gaan we niet alleen onszelf verdedigen maar ook de systemen waarin we leven. Voorbeeld: In 2001 zagen de peilingen er voor de Amerikaanse president Bush niet best uit. Maar direct na de aanslagen van op het World Trade Center steeg hij in populariteit. Tijdens een crisis willen we graag geloven dat een systeem werkt.

Afhankelijkheid van het systeem
Studenten die zich afhankelijk voelen van hun universiteit gaan kritiekloos akkoord met de wijze waarop de universiteit wordt gefinancierd, blijkt uit het onderzoek. Als ze horen dat die financiering is bedacht door de overheid en niet door de school, hebben ze wél kritiek.

Onvermijdelijkheid van het systeem
Als we niet kunnen ontsnappen aan het systeem, passen we onze mening aan. Proefpersonen die werd verteld dat in hun land mannen fors meer salaris krijgen dan vrouwen, praatten dat goed door te wijzen op de verschillen tussen mannen en vrouwen. Tenzij emigratie een optie was, dan vonden ze de salarisverschillen wel oneerlijk.

Geen controle over je leven
Mensen die het gevoel hebben dat ze geen controle over hun eigen leven hebben, blijken eerder geneigd om personen of systemen te steunen die grote controle uitoefenen.

De wetenschappers hopen met het onderzoek meer begrip te kweken voor mensen die geen actie ondernemen tegen de nadelige situatie waarin ze verkeren. Ze zeggen ‘Als je anderen wilt aanzetten tot actie, moet je zelf eerst begrijpen welke omstandigheden ze nu tegenhouden.’

Follow Faqtman on Twitter