Corruptie maakt leugenachtig


dobbelstenen

Een leugentje om bestwil vertellen we allemaal wel eens, zelfs meerdere keren per dag. Maar wie is in staat om glashard te liegen? Een Oostenrijks-Brits onderzoek toont aan dat 14 procent van de mensheid in staat is om voor eigen gewin de boel bij elkaar te jokken.

Dat deden de onderzoekers door mensen wereldwijd een eenvoudig dobbelspelletje te laten spelen. Daarbij mochten proefpersonen twee keer met een dobbelsteen gooien. Het aantal punten dat ze bij de tweede worp gooiden, was het aantal euro’s dat ze wonnen. Een vijf leverde vijf euro op, of een vergelijkbaar bedrag qua koopkracht in andere landen.

De proefpersonen gooiden de dobbelstenen in hun eentje, niet geobserveerd door de onderzoekers. Ze moesten zelf aangeven wat ze hadden gegooid. De onderzoekers gebruikten statistiek om vast te stellen hoe vaak de waarheid werd verteld. Daaruit bleek dat drie op de twintig personen de zaak flesten. Ze zeiden een zes te hebben gegooid, terwijl het een lager aantal was.

Opmerkelijk is dat 37 procent de waarheid ‘oprekte’. Was het aantal ogen bij de eerste worp hoger dan bij de tweede, dan noemden ze dat. Vooral mensen uit landen waar veel corruptie heerst, hadden die neiging, viel op. Daaronder Tanzania, Marokko, China, Polen, Turkije, Vietnam en GeorgiĆ« Ongeveer de helft van de proefpersonen was gewoon eerlijk. Daaronder vooral mensen uit landen zonder noemenswaardige corruptie, als Duitsland en Litouwen.

Volgens de onderzoekers toont dat aan dat dagelijks blootgesteld worden aan een onbetrouwbare overheid, burgers die daar gevoelig voor zijn, ook corrupt maakt. In tegenstelling tot de 14 procent ‘harde’ leugenaars, worden deze mensen leugenachtig gemaakt, zo schrijven de onderzoekers in Nature.