Canadese bosbranden buitenkansje


rook en wolken

Toen de Nasa Moderate Resolution Imaging Spectroradiometer satelliet (MODIS) op 9 mei deze foto van de wolken boven Canada naar het grondstation zond, was onmiddellijk duidelijk dat het een bijzonder beeld was. Op de foto is te zien hoe rook van de gigantische bosbranden in Canada boven de wolken uitstijgt. Er zijn maar weinig foto’s uit de ruimte genomen waarop dat zo duidelijk te zien is.

De klimatologen van Nasa begrepen dat de bosbranden een mogelijkheid zijn om een fenomeen te bestuderen dat de wetenschap nog maar slecht begrijpt, dat van aerosolen in de hogere atmosfeer. Bij brand en vulkaanuitbarstingen komen minieme deeltjes vrij die zo licht zijn, dat ze hoog kunnen stijgen. Sommige deeltjes zijn op 40 kilometer waargenomen, vier keer de hoogte waarop verkeersvliegtuigen vliegen.

Door satellieten naar een baan boven Canada te dirigeren, kunnen de klimatologen van Nasa beter begrijpen hoe de roetdeeltjes zo hoog kunnen stijgen en wat ze ondertussen met het klimaat doen. De theorie is nu dat laaghangende deeltjes zonlicht tegenhouden en dus de aarde afkoelen, maar dat hoger zwevende deeltjes juist zonlicht absorberen en de warmte langzaam afgeven, waardoor het klimaat warmer wordt.

Klopt die theorie? De komende weken bestudeert Nasa de rookwolken boven Canada met de bedoeling een nieuw algoritme te maken dat kan worden toegevoegd aan bestaande klimaatmodellen. Die houden nog geen rekening met aerosolen en kunnen dus minder accuraat voorspellen dan soms wordt beweerd. Voor de mensen op de grond in Canada zijn de hevige bosbranden een drama, voor Nasa een buitenkansje dat ze niet willen missen.