Nieuws

Beter leren door beloning


Leren wordt geholpen door goede prestaties te belonen, maar ook door straf bij fouten. Belonen werkt beter, ook bij mensen.

Dierentrainers weten het al langer. Bij het leren van trucjes, lijken dieren sneller te leren en het aangeleerde langer te onthouden wanneer het goede gedrag wordt ´bekrachtigd´ door een beloning. Door straffen bij ongewenst gedrag leren dieren ook wel het ´goede´ te doen, maar langzamer en met een minder langdurig resultaat (zie ook: conditionering).

Goed gedaan!

Ook mensen zijn het gevoeligst voor de ´positieve´ bekrachtiging, blijkt nu uit een Amerikaanse studie aan onder andere de universiteit van Californië in Los Angeles. Proefpersonen leerden daarin een behendigheidstaak, waarin zij de drukkracht van vingers op een sensor moesten variëren om op een computerscherm een cursor binnen een bewegend vierkant te houden. De proefpersonen kregen een training waarin zij een vast aantal sessies het computerspelletje deden. Een deel kreeg meer geld naarmate de cursor langer binnen het vierkant bleef, een tweede groep moest geld van een beginbedrag inleveren voor de tijd dat de cursor buiten het vierkant kwam. De derde, controlegroep kreeg aan het eind van de training een vast geldbedrag.

Direct voor en na de training waren alle drie de groepen ongeveer even goed in het spelletje, waarbij de foutscore erna aanzienlijk was gedaald. Maar al na zes uur openbaarden zich verschillen tussen de groepen. Zowel de ´beloonde´ als ´gestrafte´ groep was steeds gemiddeld succesvoller in het spelletje, maar de met geld beloonde groep liet nóg weer een significant lager aantal fouten zien, ook na een etmaal en zelfs nog dertig dagen.

De verklaring voor het fenomeen leek te liggen in het beter in het geheugen te zijn opgeslagen van het cursorbesturingstrucje. Na zes uur, vierentwintig uur en dertig dagen daalde de successcore van de beloonde groep nauwelijks, terwijl dat bij de andere groepen duidelijk wel gebeurde.

Bron: Current Biology, 12 april, p. 557-562; Beeld: Dreamstime.

Follow Faqtman on Twitter