Beroemde onderzoeker eerlijkheid is oneerlijk geweest


Een man die beroemd is om zijn onderzoek naar eerlijkheid, is zelf niet zo eerlijk geweest. Dat blijkt uit analyse van een onderzoekscollectief. Daniel Ariely van Duke University baarde in 2012 opzien met een studie over hoe je mensen eerlijker kunt maken. Uit zijn experimenten zou blijken dat als je mensen bovenaan een formulier laat tekenen, ze eerlijker de vragen zullen invullen. Verschillende verzekeringsmaatschappijen zijn dat toen gaan doen.

Onderzoekscollectief Data Collada is in de oorspronkelijke data van dit beroemde onderzoek gedoken en beweert dat de gegevens zijn vervalst. Ze roepen het vakblad waarin het onderzoek is gepubliceerd, Pnas, op om het artikel offline te halen. De data zijn ‘te mooi’ om uit daadwerkelijk onderzoek voort te komen.

Ariely, ondertussen een beroemd columnist en spreker, zegt dat hij zich van geen kwaad bewust is. Als de data frauduleus is, dan ligt de fout bij de verzekeringsmaatschappij met wie hij toen samenwerkte om het onderzoek te doen. Hij heeft niet moedwillig de boel geflest. Toch trekt hij zelf het onderzoek terug.

Onderzoeken uit de psychologie staan vaker te discussie. Psychologen die experimenten van collega’s nadoen, krijgen in 40 procent van de gevallen heel andere uitkomsten. Ook Ariely heeft dat probleem eerder gehad. Een experiment waaruit bleek dat mensen eerlijker zijn als ze eerst de tien geboden moeten opzeggen, is door collega’s nagedaan, met heel andere uitkomsten. Mensen bleken helemaal niet eerlijker.