Gevaarlijk: bacteriën raken resistent tegen ontsmettingsmiddel


operatie ziekenhuis ontsmettingsmiddel

Zelfs het zeer krachtige ontsmettingsmiddel dat ziekenhuizen gebruiken verliest zijn doeltreffendheid tegen superbacteriën, waarschuwen wetenschappers. Dat komt omdat bacteriën leren de alcohol in die middelen te overleven. Dat is slecht nieuws: zo zal het aantal infecties in ziekenhuizen toenemen.

Het Peter Doherty Institute in Australië deed het onderzoek, waarbij ze zich concentreerden op de Enterococcus faecium-bacterie, een van de belangrijkste oorzaken van infecties in ziekenhuizen. Die is zich aan het muteren om te zorgen dat het niet meer dood gaat van alcohol.

Hoewel het volgens de onderzoekers nog niet zo ver is dat ontsmettingsmiddel totaal niet meer werkt, is het tijd voor een herbezinning. Artsen kunnen niet langer alleen op alcohol gebaseerde ontsmettingsmiddelen vertrouwen. Er zijn aanvullende procedures en middelen nodig. Daaronder wellicht alternatieve ontsmettingsmiddelen, bijvoorbeeld op chloorbasis.

De onderzoekers testten in totaal 139 monsters van E. faecium bij patiënten voor en na de wijdverbreide toepassing van handdesinfectiemiddel op basis van alcohol in Australische ziekenhuizen, in de periode van 1997 tot 2015. Nadat deze monsters waren blootgesteld aan een desinfecterende alcoholoplossing, bleken de na 2010 verzamelde bacteriën ongeveer tien keer meer resistent.

Bij verdere tests werden enkele van de bacteriestalen op muizenkooien aangebracht die daarna werden schoongemaakt met behulp van ziekenhuis reinigingsdoekjes. De muizen die in een kooi werden geplaatst met een 2012-stam van E. faecium hadden er meer van in hun poep dan muizen met een oudere stam. Nog een aanwijzing dat de alcohol niet meer zo effectief is.

Resistentie is een steeds groter probleem voor de medische wereld. Bacteriën worden door evolutie vooral steeds beter bestand tegen antibiotica. Als dat zo doorgaat, keren we terug naar het tijdperk voor dergelijke middelen beschikbaar waren. Dat betekent dat ook orgaantransplantatie, kankerbehandelingen en andere intensieve ingrepen niet meer goed mogelijk zijn. Ontstekingen steken daarbij snel de kop op en zijn funest.