Antibioticum in je neus


MRSA

Onderzoekers hebben een spectaculair nieuw antibioticum ontdekt op een zeer onverwachte plek: in onze neus. Daar produceert de bacterie Staphylococcus Lugdunensis een stof met de naam Lugdunin. Zoals tests hebben aangetoond, doodt Lugdunin vele andere ziekteverwekkers en kan het zelfs de gevreesde multiresistente ziekenhuisbacterie MRSA (foto) de nek omdraaien, zo rapporteren onderzoekers van de Universität Tübingen (Duitsland) in het tijdschrift Nature.

Het menselijk lichaam is een nog niet goed onderzochte bron van antibiotica, schrijven de Duitsers in het vakblad. Zelf ontdekten ze het medicijn tijdens een onderzoek van de neusflora van 187 gezonde proefpersonen. Het viel ze op dat als mensen veel Staphylococcus Lugdunensis in de neus hadden, andere bacteriën veel minder voorkwamen.

Dat komt omdat de bacterie een ringvormige peptide produceert met een sterke antiseptische werking. Het is een trucje dat onze neus via evolutie heeft ontwikkeld om ziektes buiten de deur te houden. Dat deze klasse van peptiden bestaat, was tot nu toe onbekend. Tijdens tests bleek het werkzaam tegen een hele serie ziekteverwekkers, waaronder listeria, enterokokken en Escherichia coli.

Het goede nieuws is dat de mens deze bacterie (en daarmee het antibioticum Lugdunin) al honderdduizenden jaren bij zich draagt. Al die tijd zijn andere bacteriën er dus niet resistent tegen geworden. Dat is heel wat beter dan gebruikelijke antibiotica, waartegen bacteriën zich meestal binnen enkele decennia – soms zelf enkele jaren – kunnen wapenen. Ze evolueren eenvoudigweg tot een sterkere vorm.

Deze ontdekking biedt dan ook de kans om een heel nieuwe klasse van antibiotica te ontwikkelen. Dat zal wel voorzichtig moeten gebeuren, als ziekteverwekkers ook tegen deze stof resistent worden, dan is onze neus een belangrijk verdedigingsmiddel armer.