Nieuws

‘Aarde al heel ver heen’


Groot internationaal onderzoek brengt slecht nieuws: de aarde is op veel punten al behoorlijk beschadigd door de mens. Aan het onderzoek, gepubliceerd in het blad Science, deden wetenschappers uit de hele wereld mee. Vanuit Nederland wekten onderzoekers van Wageningen University aan het project.

Ze gebruikten een schaal van negen ‘grenzen’ die in 2009 is opgesteld. Vier daarvan hebben we al overschreden. Dat zijn een hoog tempo van uitsterven van dieren en planten, een hoge mate van ontbossing, een hoog niveau van kooldioxide in de atmosfeer en een hoge concentratie van stikstof in het oppervlaktewater.

Zodra een dergelijke grens is overschreden, begint een ‘zone van onzekerheid’. Daarin kunnen ecosystemen of zelfs planetaire systemen instorten. Wanneer dat gebeurt, is niet met zekerheid te zeggen, ‘tientallen jaren tot een eeuw’, zo denken de onderzoekers. De grens is geen absoluut punt, meer een waarschuwingslampje op het dashboard dat aangaat.

Wat wil instorten zeggen? Dat de aarde een minder vriendelijke plek wordt om te wonen. Met desastreuze klimaatverandering bijvoorbeeld. Of het massaal uitsterven van planten en dieren die we als voedsel gebruiken. Veel van de gevolgen zijn echter onbekend. Ook zouden bepaalde gevolgen elkaar kunnen versterken, waardoor wereldwijde rampen ontstaan.

De grenzen die nog niet zijn overschreden, zijn het opraken van ozon, in hoog tempo opraken van zoet water en drinkwater, verzuring van de oceanen, verontreiniging met aerosolen van de atmosfeer en het introduceren in het ecosysteem van gemodificeerde organismes en exotische chemische stoffen. Het wil niet zeggen dat deze zaken niet gebeuren, ze zijn echter nog niet voorbij ‘de grens’.