Nieuws

2012, nu ook al een film


Typ het getal 2012 in een zoekmachine en je krijgt 33 miljoen hits. Waarom? In 2012 loopt de Mayakalender af. En dat heeft de halve wereld ervan overtuigd dat we nog drie jaar te gaan hebben tot een vreselijke ramp. Hollywood kan natuurlijk niet achterblijven: in november krijgen we 2012, The Movie, met ondermeer Woody Harrelson . In deze gelikte film vergaat de wereld. Bijna.

De Mayakalender is een prachtig staaltje tijdrekenen. De Maya noemden een dag kin. Twintig kin was een winal, oftewel een maand. Met 18 winal had je een jaar: tun. Daarmee hadden de Maya genoeg eenheden om het jaar in te delen en een kalender te maken.

Maar omdat ze ook aan astronomie deden, hadden de Midden-Amerikaanse indianen ook behoefte aan grotere eenheden. Zo kenden ze een eenheid voor 7200 dagen, katun; en zelfs een eenheid voor 144.000 dagen: baktun, oftewel 395 hedendaagse jaren.

Het Maya jaar nul was waarschijnlijk 11 augustus in 3114 v. Chr., vanaf dat moment begon hun kalender te lopen. De Maya geleerden waren niet voorzichtig, ze berekenden maar liefst 13 baktun. Wie gaat rekenen, komt na die 13 baktun uit op 21 december 2012.

En op de een of andere manier moet dan de aarde vergaan, denken nogal wat mensen

De vraag waarom dat zo is, wordt weinig gesteld. De Mayakalender is net als bijvoorbeeld de Chinese kalender cyclisch. Dat wil zeggen dat ze rekenen in een vast aantal eenheden. Als die voorbij zijn, dan begin je opnieuw. De Chinezen beginnen bij de rat en zijn twaalf dieren later bij het varken. Daarna begint weer gewoon een jaar van de rat.

Waarschijnlijk was het de bedoeling van de Maya dat na 13 baktun weer gewoon het jaar nul zou beginnen. Maar dat is voor echte gelovers in 2012 niet te verkroppen.

Op veel sites staat te lezen dat in 2012 ons zonnestelsel op één lijn staat met de rest van de Melkweg – alsof dat een recept is voor rampspoed. Een dergelijk ‘samenstand’ gebeurt inderdaad eens in de 33 miljoen jaar. Alleen hebben serieuze wetenschappers berekend dat we de laatste samenstand net 3 miljoen jaar geleden hebben gehad.

Hollywood interesseert dat natuurlijk geen zier. 2012 is populair, dus komt dit najaar een Maya-kalender-rampenfilm in de bioscoop, gemaakt door de regisseur van Independence Day en The Day After Tomorrow. John Cusack speelt de hoofdrol. De film is afgelopen jaar in Canada opgenomen met een budget van 200 miljoen dollar. Om de clou maar vast te verknallen: de aarde vergaat, maar enkele dappere mensen overleven om opnieuw te beginnen, net als de Mayakalender.